IPO là gì? Điều kiện để doanh nghiệp IPO trên sàn chứng khoán

Nếu là một nhà đầu tư chứng khoán, chắc hẳn bạn rất quan tâm các doanh nghiệp huy động vốn bằng hình thức chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng. Cùng tìm hiểu, nghiên cứu kỹ càng IPO là gì và những lưu ý khi tiến hành IPO để lựa chọn cổ phiếu phù hợp.


IPO là gì?

IPO là từ viết tắt của khái niệm Initial Public Offering - hình thức huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu đầu tiên ra công chúng. Ngoài vốn cổ đông lớn trong công ty, doanh nghiệp có cơ hội tiếp cận nhiều nguồn vốn khác thông qua hình thức IPO.

Các doanh nghiệp IPO là những đơn vị chưa từng niêm yết trên sàn giao dịch chứng khoán. Ngay khi thực hiện, doanh nghiệp thành công ty đại chúng đồng thời tuân thủ các quy định của thị trường giao dịch tập trung.

khái niệm ipo

Thị trường IPO là gì? Đây là nơi tập hợp các hoạt động giao dịch, mua bán cổ phiếu ngay trong lần phát hành đầu tiên ra công chúng. Thị trường này giúp nhà đầu tư sở hữu lượng lớn cổ phiếu của doanh nghiệp với giá tốt, trở thành cổ đông, và có đầy đủ quyền lợi theo quy định.

Hoạt động IPO không chỉ dành cho cổ phiếu mà còn thực hiện đối với các sản phẩm chứng quyền, tùy thuộc vào chiến lược của từng doanh nghiệp.

Mục đích tiến hành IPO là gì?

Tùy vào chiến lược hoạt động, doanh nghiệp tiến hành IPO nhằm các mục đích cụ thể như sau:

Huy động vốn

Mục đích lớn nhất của IPO là huy động vốn từ công chúng. So với việc giới hạn các cổ đông lớn, IPO giúp doanh nghiệp có nguồn vốn lớn hơn gấp nhiều lần. Đặc biệt, nguồn vốn huy động không là nợ phải trả mà được xem là vốn chủ, giảm áp lực trả lãi vay cho doanh nghiệp. 

Nâng cao hiệu quả hoạt động

Thông qua IPO, doanh nghiệp sẽ hoạt động trên sàn giao dịch chứng khoán tập trung, nên mọi thông tin và báo cáo tài chính sẽ cần chuẩn mực và minh bạch. Doanh nghiệp buộc phải nâng cao năng lực quản trị, gia tăng sản xuất hiệu quả để tăng trưởng lợi nhuận.

Bản thân doanh nghiệp trước khi IPO cũng phải đảm bảo những quy định nghiêm ngặt về năng lực tài chính. Toàn bộ hoạt động của doanh nghiệp phải tuân theo quy định của trung tâm lưu ký chứng khoán, quy định pháp luật hiện hành và các yêu cầu từ nhà đầu tư.

Do đó, khi bỏ vốn vào các doanh nghiệp này, nhà đầu tư có thể sở hữu cổ phiếu với giá bán thấp và giảm thiểu rủi ro.

mục đích của ipo

Tăng giá trị tài sản

Ngay khi IPO thành công, giá trị doanh nghiệp đã tăng lên đáng kể. Khi này, giá trị sẽ dựa vào thị trường chứng khoán chứ không chỉ là giá trị sổ sách. 

Nếu doanh nghiệp đã có nền tảng hoạt động tốt trước đó thì đợt IPO sẽ thu hút rất nhiều nhà đầu tư, tăng ngay giá cổ phiếu trong ngắn hạn và dài hạn.

Quảng bá thương hiệu

IPO giúp doanh nghiệp gia tăng thương hiệu uy tín trên sàn giao dịch và so với các công ty cùng ngành khác trên thị trường. Đây là lợi thế cạnh tranh rất lớn, giúp tăng trưởng doanh thu cho doanh nghiệp. 

Xây dựng văn hóa

Từ việc chuẩn hóa quy trình hoạt động, môi trường văn hóa và các chế độ phúc lợi trong doanh nghiệp cũng được cải thiện đáng kể. Điều này giúp doanh nghiệp thu hút nhiều nhân sự giỏi, cống hiến lâu dài cho sự phát triển. 

Đối với doanh nghiệp có chế độ thưởng ESOP, nhân viên sẽ trung thành hơn và nỗ lực hết mình để phát triển kinh doanh vì khi đó cả doanh nghiệp và nhân viên đều được hưởng lợi.

Nền tảng cho mua bán/sáp nhập

Mục đích cuối cùng khi IPO chính là tạo điều kiện cho các vụ thâu tóm, sáp nhập sau này. Các công ty lớn sẽ có cơ hội mua lại các công ty nhỏ, làm việc không hiệu quả, tái cơ cấu tổ chức để gia tăng vị thế chung cho toàn bộ công ty mẹ.

Những điểm cần lưu ý khi IPO cổ phiếu là gì?

Với rất nhiều mục đích, ý nghĩa, IPO là đích đến của các doanh nghiệp khi kinh doanh, sản xuất. Bên cạnh đó, đây cũng đồng thời mang đến nhiều áp lực hơn cho doanh nghiệp. Cùng phân tích những điểm lưu ý doanh nghiệp cần quan tâm.

Đòi hỏi khắt khe về quản trị

Khi tiến hành IPO, doanh nghiệp buộc phải tuân theo rất nhiều quy định pháp luật, trong đó ít nhất ⅓ thành viên độc lập, đảm bảo quy trình bầu cử, miễn nhiệm, thay thế thành viên được giám sát chặt chẽ. 

Toàn bộ quy trình hoạt động, báo cáo tài chính sẽ được đem ra soi chiếu chi tiết, cặn kẽ. Do đó, đây là áp lực không hề nhỏ đối với doanh nghiệp ngay sau khi tiến hành IPO thành công.

điểm lưu ý

Kiểm soát quyền hoạt động

So với những doanh nghiệp chưa niêm yết, quá trình thực hiện IPO sẽ phải theo sự giám sát của ủy ban chứng khoán nhà nước trong các hoạt động như: đại hội cổ đông, tăng giảm vốn điều lệ,...

Ngoài ra, toàn bộ thông tin về doanh nghiệp phải được báo cáo định kỳ cho công chúng. Doanh nghiệp còn phải thực hiện các nghĩa vụ tài chính khác với cơ quan nhà nước,...

Không phù hợp công ty nhỏ

IPO không phải là liều thuốc tiên dành cho tất cả các doanh nghiệp. Những đơn vị quy mô nhỏ, chưa có chiến lược phát triển bài bản nếu thực hiện sẽ gia tăng áp lực nặng nề lên công tác quản trị.

Điều kiện IPO doanh nghiệp là gì?

Yêu cầu hiện tại đối với doanh nghiệp thực hiện IPO như sau:

  • Vốn điều lệ ít nhất 30 tỷ tại thời điểm đăng ký IPO. Mức vốn này tính theo giá trị sổ sách kế toán.
  • Kết quả kinh doanh trong hai năm gần nhất có sự tăng trưởng, không thua lỗ lũy kế. Ngoài ra, doanh nghiệp không thuộc diện truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc vi phạm các quy định quản lý của pháp luật.
  • Phương án hoạt động được chuẩn bị chi tiết cụ thể, trong đó giải trình về cách thức sử dụng vốn sau chào báo là gì đồng thời có sự chấp thuận của các cổ đông hiện hữu.
  • Tỷ lệ số cổ phiếu có quyền biểu quyết cho ít nhất 100 nhà đầu tư, chiếm 15% và không phải là cổ đông lớn. Tỷ lệ này giảm còn 10% cho doanh nghiệp có vốn điều lệ trên 1000 tỷ đồng.
  • Cổ đông lớn nhất của doanh nghiệp cam kết luôn nắm giữ ít nhất 20% vốn điều lệ trong vòng 1 năm sau thời điểm kết thúc IPO.
  • Ngoài ra, doanh nghiệp còn cần thỏa điều kiện về đơn vị tư vấn IPO, tài khoản phong tỏa nhận tiền huy động hoặc những cam kết hoạt động tập trung trên sàn giao dịch.

điều kiện ipo doanh nghiệp

Quy trình tiến hành IPO là gì?

Ngay khi đáp ứng các điều kiện cần thiết, doanh nghiệp sẽ tiến hành IPO theo các bước sau:

  • Bước 1: Làm việc với đơn vị tư vấn - kiểm toán và tổ chức bảo lãnh (nếu cần) để lên phương án cần thiết.
  • Bước 2: Định giá cổ phiếu phù hợp. Đây là việc vô cùng quan trọng. Giá cổ phiếu không nên quá cao sẽ khó thu hút nhà đầu tư, cũng không nên quá thấp sẽ không phản ánh được giá trị doanh nghiệp cũng như không huy động nguồn vốn cần thiết.
  • Bước 3: Đồng thuận với cổ đông về kế hoạch IPO trong đó chi tiết các nội dung về mục đích huy động, phương án sử dụng vốn, cách thức phát hành chứng khoán, đối tượng chào bán,...
  • Bước 4: Chuẩn bị giấy tờ quan trọng bao gồm: giấy đăng ký IPO, bản cáo bạch công ty, các quyết định đại hội cổ đông, bản điều lệ, hợp đồng với đơn vị tư vấn và các văn bản cam kết theo quy định.
  • Bước 5: Nộp hồ sơ lên Ủy ban chứng khoán. Sau đó, doanh nghiệp đợi văn bản kiểm tra và xác nhận.
  • Bước 6: Nếu được chấp thuận, doanh nghiệp sẽ thông tin trên phương tiện truyền thông cho công chúng
  • Bước 7: Ngay sau khi tiến hành, doanh nghiệp sẽ đăng ký lưu trữ, chuyển giao và thanh toán tại trung tâm lưu ký VSD và ủy ban chứng khoán Nhà nước. Doanh nghiệp cũng báo cáo kết quả huy động vốn với cơ quan có thẩm quyền.

Lời kết

Với thông tin đầy đủ như trên, bạn đã nắm vững khái niệm IPO là gì và cách thức tiến hành IPO giúp doanh nghiệp gia tăng nguồn vốn bền vững. Cùng theo dõi nhiều bài viết từ Anfin để nâng cao kiến thức về đầu tư chứng khoán nhé. 

Đăng ký cập nhật thông tin từ Anfin

Anfin sẽ thường xuyên cập nhật qua email cho bạn những thông tin và bài viết mới nhất.
send

Cảm ơn bạn đã đăng ký

Anfin sẽ thường xuyên cập nhật qua email cho bạn những thông tin và bài viết mới.

Tải Anfin ngay để bắt đầu hành trình
đầu tư an toàn và đơn giản